മാറുന്ന കാലഘട്ടത്തിൽ മനുഷ്യ മനസ്സിനെയും ശരീരത്തെയും പ്രവർത്തനങ്ങളെയും ലളിതമായി വിശകലനം ചെയ്യാൻ പുതിയൊരു ഡിജിറ്റൽ മാതൃകയുമായി പ്രശസ്ത മനഃശാസ്ത്ര വിദഗ്ദ്ധനും അധ്യാപകനുമായ ഡോ. സൈജു ഖാലിദ്. സങ്കീർണ്ണമായ മനഃശാസ്ത്ര തത്വങ്ങളെ സ്മാർട്ട്ഫോൺ സാങ്കേതികവിദ്യയുമായി ഉപമിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം അവതരിപ്പിക്കുന്ന ‘ഹാർഡ്വെയർ-സോഫ്റ്റ്വെയർ-ആപ്പ്’ സിദ്ധാന്തം ഇതിനോടകം ശ്രദ്ധേയമായിക്കഴിഞ്ഞു.
മനുഷ്യജീവിതത്തെ മൂന്ന് പ്രധാന തലങ്ങളിലായാണ് ഈ വിശകലനം തരംതിരിക്കുന്നത്:
1. ഹാർഡ്വെയർ: ശരീരം
ഒരു സ്മാർട്ട്ഫോണിന്റെ ഭൗതിക ഘടന, അതിന്റെ പ്രോസസ്സർ, സെൻസറുകൾ എന്നിവയെ ഡോ. സൈജു ഖാലിദ് മനുഷ്യശരീരത്തോടാണ് ഉപമിക്കുന്നത്. ഫോണിന്റെ കരുത്ത് അതിന്റെ ഹാർഡ്വെയറിലെന്നപോലെ, ഒരു മനുഷ്യന്റെ പ്രവർത്തനക്ഷമത അയാളുടെ ശാരീരിക ആരോഗ്യത്തെയും ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെ കൃത്യതയെയും ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു.
2. സോഫ്റ്റ്വെയർ: മനസ്സ്
ഹാർഡ്വെയറിനെ ചലിപ്പിക്കുന്നത് അതിലെ ഓപ്പറേറ്റിംഗ് സിസ്റ്റം (OS) ആണ്. മനുഷ്യനിൽ ഈ പങ്ക് വഹിക്കുന്നത് അവന്റെ മനസ്സാണ്. മനസ്സാകുന്ന സോഫ്റ്റ്വെയറിലെ പോസിറ്റീവ് ചിന്തകളും മനോഭാവങ്ങളുമാണ് ജീവിതത്തെ മുന്നോട്ട് നയിക്കുന്നത്. OS-ൽ വരുന്ന തകരാറുകൾ ഫോണിനെ മന്ദഗതിയിലാക്കുന്നത് പോലെ, മാനസിക സമ്മർദ്ദങ്ങളും നെഗറ്റീവ് ചിന്തകളും മനുഷ്യന്റെ ഉൽപ്പാദനക്ഷമതയെ ബാധിക്കുന്നു. ഇവിടെ മനസ്സിനെ ‘റീബൂട്ട്’ ചെയ്യേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകത അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.
3. ആപ്പുകൾ: പ്രവൃത്തികളും ശീലങ്ങളും
ഈ ആശയത്തിലെ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ ഭാഗമാണിത്. ഒരു സ്മാർട്ട്ഫോണിൽ നാം ഇൻസ്റ്റാൾ ചെയ്യുന്ന ആപ്പുകൾ പോലെയാണ് മനുഷ്യൻ പ്രകടിപ്പിക്കുന്ന പെരുമാറ്റം, സംസാരം, തൊഴിൽ നൈപുണ്യം എന്നിവ.
സ്കിൽ ഡെവലപ്പ്മെന്റ്: പുതിയ കാര്യങ്ങൾ പഠിക്കുന്നത് ഫോണിൽ പുതിയ ആപ്പുകൾ ഇൻസ്റ്റാൾ ചെയ്യുന്നത് പോലെയാണ്.
ബിഹേവിയർ മോഡിഫിക്കേഷൻ: ദുശീലങ്ങളെ ഒഴിവാക്കുന്നത് ഉപയോഗശൂന്യമായ ആപ്പുകൾ അൺഇൻസ്റ്റാൾ ചെയ്യുന്നതിന് തുല്യമാണ്.
അപ്ഡേഷൻ: കാലത്തിനനുസരിച്ച് സ്വന്തം പെരുമാറ്റരീതികളെയും അറിവിനെയും പരിഷ്കരിക്കേണ്ടതിന്റെ (Update) പ്രാധാന്യവും ഈ ആശയം ഊന്നിപ്പറയുന്നു. പഴയ വേർഷനിലുള്ള ആപ്പുകൾ പുതിയ കാലത്ത് പ്രവർത്തനരഹിതമാകുന്നത് പോലെ മനുഷ്യനും നിരന്തരം സ്വയം പുതുക്കേണ്ടതുണ്ട്.
മാറ്റത്തിന്റെ ഡിജിറ്റൽ പാഠം
മനഃശാസ്ത്ര വിദഗ്ദ്ധൻ എന്ന നിലയിലുള്ള തന്റെ അനുഭവസമ്പത്ത് ഉപയോഗപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് ഡോ. സൈജു ഖാലിദ് അവതരിപ്പിച്ച ഈ ആശയം, വ്യക്തിത്വ വികസനത്തിന് (Personality Development) പുതിയൊരു ഡിജിറ്റൽ മാനം നൽകുന്നു. “നമ്മുടെ ജീവിതത്തിന്റെ ഗുണനിലവാരം നാം തിരഞ്ഞെടുക്കുന്ന ആപ്പുകളെ (പ്രവൃത്തികളെ) ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു” എന്ന ലളിതമായ പാഠമാണ് ഇതിലൂടെ അദ്ദേഹം പകരുന്നത്. മനസ്സിനെ പഴിക്കുന്നതിന് പകരം, അതിലെ പ്രവൃത്തികളാകുന്ന ‘ആപ്പുകളെ’ ക്രമീകരിക്കുക വഴി ജീവിതം കൂടുതൽ സുഗമമാക്കാം എന്ന് ഈ സിദ്ധാന്തം സമർത്ഥിക്കുന്നു.
“സങ്കീർണ്ണമായ മനുഷ്യ മനസ്സിനെ ഇന്നത്തെ കാലഘട്ടത്തിന് ഏറ്റവും പരിചിതമായ സ്മാർട്ട്ഫോൺ ഭാഷയിൽ വിശദീകരിച്ചുള്ള ഈ സമീപനം അതീവ ശ്രദ്ധേയമാണ്. മനശാസ്ത്രത്തെ ഭാരംകൂട്ടാതെ സാധാരണ മനുഷ്യർക്കും ആസ്വദിക്കാവുന്ന രീതിയിൽ എത്തിച്ചുതരുന്ന ഡോ. സൈജു ഖാലിദിന്റെ ‘ഹാർഡ്വെയർ–സോഫ്റ്റ്വെയർ–ആപ്പ്’ സിദ്ധാന്തം കാലത്തിനോട് ചേർന്ന ഒരു ബുദ്ധിമുട്ടില്ലാത്ത ബോധ്യപ്പെടുത്തലാണ്. പഠിക്കാനും ചിന്തിക്കാനും പ്രേരിപ്പിക്കുന്ന മികച്ച ആശയം.”